Showing posts with label hunger. Show all posts

DAHIL SA PAHABOL NA DALAWANG TULONG

NABUO ANG ANIM NA KARITON PARA SA MGA KAIBIGAN KONG SCAVENGERS

Ni Apolinario Villalobos

Nang mag-“clearing operation” ang Manila social workers ay maraming natutulog sa bangketa ang hinakot sa mga pansamantala nilang detention sites tulad ng Boys’ Town sa Marikina. Sa kuwento ng isang mag-asawa na may dalawang buwang sanggol, sapilitan ang ginawang paghakot – ang sanggol ay hinablot mula sa ina kaya napilitan itong bumaba mula sa karitong hinihigaan, nabinat at muntik pang mamatay. Kinumpiska ang kanilang kariton pati ang mga gamit, kasama ang sa sanggol. Ang nangyari sa kanila ay nangyari rin sa iba pang nakatira sa kariton.

Ang pinakamurang kariton ay nagkakahalaga ng Php1,700 kaya ang mga taong kinumpiskahan ay hirap sa pagkaroon uli. Sa ganitong kalagayan nang makilala ko ang unang apat na pamilyang nakilala ko, na nadagdagan ng dalawa pa. Pinarating ko ang kanilang problema sa ilang pinagkakatiwalaang kaibigan na nag-ambag ng pampagawa subalit ang nalikom ay para lang sa unang apat na pamilya. Mabuti na lang at may sumalong dalawa pang donor para sa pinahabol na dalawa pa.

Ang dalawang humabol sa pagbalikat ng gastos para sa dalawang kariton ay sina “Mr. F” at “Angel Baby”, ayaw kasi nilang magpabanggit ng tunay nilang pangalan. First time nilang magpaabot ng tulong sa ginagawa ko. Napag-alaman kong may sarili rin pala silang paraan sa pagtulong ng mga nangangailangan. Maraming natulungang ibang tao at kamag-anak si “Mr F”. 

Si “Angel Baby” naman ay madalas din magbigay sa mga kapus-palad na kumakatok sa kanilang gate. Tuwing summer naman o bakasyon sa eskwela, ilang mga batang nakatira sa squatters’ area malapit sa kanila ang tinitipon niya sa garahe nila upang turuan ng mga Marian songs na pang-Flores de Mayo at pinapakain ng meryenda. Marami rin siyang mga nakalaang damit, sapatos at iba pa na hindi nila ginagamit, na maingat niyang itinatabi para sa mga naghahakot ng basura.

Ngayon, ang mga nabigyan ng mga kariton ay tuwang-tuwa dahil hindi na sila nahihirapan tuwing sila ay maglibot upang mamumulot ng mga mapapakinabangan sa mga basurahan. May lagayan na rin sila ng mga bagong naipong gamit, na dala-dala nila saan man sila makarating, subalit tuwing Sabado o Linggo ay bumabalik sila malapit sa lugar kung saan sila hinakot ng mga Social Workers noong mga unang ni Duterte bilang presidente.

ANG GENETICALLY MODIFIED ORGANISM (GMO)

AT ANG BUHAY

Ni Apolinario Villalobos

Malinaw ang sinasabing alamat sa Bibiliya na pinaniniwalaan naman ng marami na kung ilang beses ang pagsubok na ginawa ng Diyos bago tuluyang nakagawa siya ng tao ayon sa mga gusto niyang katangian nito. Sa ganang ito, ang hindi napansin ng mga taong may adbokasiya sa kalikasan ay ang katotohanang noon pa man ay ginagawa na ang mga pagbabago sa mga halaman na ang bunga ay pinapakinabangan ng tao hanggang ngayon. Ang hitsura ng mais noon ay hindi katulad ng mais ngayon dahil noon ito ay may iilang butil lang at maliit pa, samantalang ngayon, ito ay malalaki at puno ng butil. Ang mga kahoy na dating namumunga ng maliliit, mapakla o maasim, ay nagawang ma-modify upang lumaki, maging  mabango at matamis. Ang pakwan noon, bukod sa maliit ay malaki rin ang guwang o espasyo sa gitna at maraming buto, pero ngayon mayroon nang seedless. Ang kamote at patatas noon ay maliit at maraming hibla o fibers, pero ngayon ay malalaki na at halos walang hibla. Etc.

Dahil sa mga peste at pagbago ng panahon na hindi na umaayon sa dating cycle nito, maraming pananim ang nasisira at mga hayop na namamatay. Kung hindi man masalanta ng balang (locust), virus, at iba pa, marami rin ang nanguluntoy nang itanim sa nakagawiang panahon pero dahil sa sinasabing hindi inaasahang “climate change”, sa halip na ulan ang dumating ay matinding init ang nagpatigang sa lupa. At, dahil diyan ay nadanasan ang gutom sa lahat ng panig ng mundo.

Upang malabanan ang epekto ng “climate change” at upang lalong maging kapaki-pakinabang ang mga punong kahoy at hayop na pinanggagalingan ng pagkain ay gumagawa ng paraan ang mga siyentipiko na nilalabanan naman ng mga maka-kalikasan kuno. Ang sabi nila, baka daw ang mga gagamiting elemento o gamot sa pag-modify ng mga gulay, prutas at hayop ay makakasama sa tao. Ang tinutukoy nila ay ang pagbago kuno ng ugali ng tao dahil sa paghalo sa dugo nito ng mga katangiang galing sa hayop at halaman. At, dahil diyan ay magkakaroon kuno ng ugaling hayop ang tao. Hindi man lang inisip ng mga taong ito na noong unang panahon pa man ay iniinom na ng tao ang gatas ng mga hayop at ang ibang tribu ay umiinom din ng dugo ng alaga nilang hayop upang may panlaban sila sa sakit at maibsan ang gutom at uhaw! Kung sa Pilipinas ang pagkaing “dinuguan” ay galing sa dugo ng kinatay na hayop, sa ibang bansa naman ang pinanghahalo sa lugaw na trigo ay galing sa buhay pang hayop na alaga nila, na pinakakawalan pagkatapos masipsipan ng dugo.

Bakit ngayon lang umaalma ang grupong maka-kalikasan kuno? Bakit hindi sila mag-picket sa mga pagawaan ng plastic dahil ang produktong ito ang isa sa mga dahilan ng pinsala sa mundo, lalo’t hindi sila nalulusaw? Sa halip na kung anu-anong kabalbalan ang ginagawa nila, dapat ay isulong na lang nila ang tama at napapanahong pagputol ng kahoy man lang upang hindi agad nakakalbo ang mga kagubatan. Dapat isulong nila ang adbokasiya sa pagtatanim ng kahoy sa mga nakalbong kabundukan. Dapat unawain nila na ang tanging layunin ng mga siyentipiko ay patibayin ang panlaban ng mga halaman at hayop sa mga peste, sobrang init ng panahon at matagal na pagkalublob sa tubig tuwing panahon ng baha…isang layunin para sa kapakanan naman ng sangkatauhan.

May nagawa na ba ang grupong ito upang maiwasan ang mga kamatayang sanhi ng gutom ng mga tao na bahagi rin ng kalikasan? Sa kakitiran ng kanilang pag-iisip, akala nila ang kalikasan ay sumasaklaw lang sa gubat, dagat, ilog, kalawakan, kahanginan, kahayupan….nakalimutan nila ang tao na may karapatan ding mabuhay at napakalaking bahagi ng kalikasan.

Ang mga pagbabago sa ibabaw ng mundo ay hindi mapipigilan at ang tanging magagawa lamang para sa kapakanan ng pangkalahatang kabutihan ay pagpapalumanay ng epekto ng mga pagbabagong ito sa sangkatauhan at kapaligiran…at higit sa lahat ay dapat bigyan ng bigat ang layunin para sa nakararami, at hindi ang kapakanan ng iilan lang na mga maka-kalikasan kuno! 

Ang Matinding Kagutuman

Ni Apolinario Villalobos

Ang mga taong hindi nakakaranas ng matinding gutom ay nagkikibit-balikat lamang kung makarinig ng balitang may pinatay o namatay dahil sa gutom. Ang mga taong hindi nakadanas nito ay yong nadanasan lamang ay hindi nabuong tatlong beses na pagkain sa isang araw o hindi nakapag-miryenda, o di kaya ay hindi nakatikim ng tsitserya, o hindi nakainom ng isang boteng soft drink sa buong maghapon.

Hindi nadanasan ng mga taong nabanggit kung paanong humilab ang tiyan dahil sa hindi pagkain sa loob ng dalawang araw o mahigit pa, o di kaya ay kung malamnan man ng masabing “pagkain” ay isang pirasong nilagang kamote o saging sa maghapon lamang, kaya upang makalimutan ang gutom ay idinadaan na lang sa pagtulog ng maaga. Subalit kalimitan ay mahirap ding gawin ito dahil talagang lumalatay sa kalamnan ang paghilab ng bitukang walang laman. Hindi nila nadanasang kumain ng talbos ng mga halamang gubat na hindi pa sigurado kung nakalalason o hindi. At lalong hindi nila nadanasang kumain ng mga itinapong pagkaing diretsong isinusubo mula sa basurahan!

Para sa iba, negative daw itong mga sinasabi ko. Bakit daw hindi masasaya at hindi depressing na mga blog ang gawin ko. Lalo pa at sinasabi din nila na wala naman daw silang magagawa sa mga taong nagugutom. Sana ay unawain ng mga nagsasabing negative at depressing daw ang ganitong uri ng blog, na lahat tayo, nagugutom man o hindi ay bahagi ng iisang lipunan. Hindi ba Pilipino ang mga nagugutom? Hayop na ba ang dapat ituring sa kanila dahil kumakain ng mga galing sa basura?

Kailangang pamukhaan ang mga nakakaluwag sa buhay ng mga nangyayaring kagutuaman sa paligid upang malaman nila na ang isang kutsarang kaning itinitira sa pinggan ay mali…na ang pagtapon ng tutong na kaning hindi naman panis ay mali….na ang pagtapon ng hindi naman bulok pero nalalanta lang na gulay ay mali…na ang pagi-spoil sa mga anak nila na pinalalamon nila ng junk foods sa almusal, tanghalian, at hapunan ay mali…na ang pagbibigay sa nagmamaktol ng anak na gustong mag-Jolibee araw-araw ay mali….na ang pagbibigay sa kagustuhan ng anak na gawing tubig ang softdrink ay mali…etc. Ang mga iyan ang layunin ko, hindi upang sila ay sabihang tumulong sa mga nagugutom.

Walang sinumang taong gustong magutom. Maliban na lang siguro sa mga may gustong maging santo kaya madalas mag-ayuno o mag-fasting. Ang mga nagugutom sa probinsiya ay nasadlak sa kagutuman dahil sa minanang kahirapan na nagsimula nang ang kanilang mga ninuno at magulang ay niloko ng mga mangangamkam ng lupa, at mga asyendero. Kaya ang iba ay lumuwas sa mga siyudad upang maghanap ng trabahong matino, kung saan ay niloko pa rin ng mga illegal recruiter at mga amo nila, at ang iba ay pinagmalupitan pa tulad ng pambubugbog at panggagahasa kaya pinili na lang nilang tumira sa bangketa at mga iskwater.

Ang mga nabanggit ang malinaw na katotohanan kaya kung maaari lang, yong mga nagbubulag-bulagan at makasarili ay tumigil na sa paghusga sa mga nagugutom sa pagsabing kasalanan nila dahil hindi sila nagsikap. Totoo na upang kumita ay kailangang magsikap, pero malinaw din ang katotohanan na ang iba ay yumaman dahil sa panloloko ng kapwa at pagnakaw sa kaban ng bayan!

Ang Ulan

Ni Apolinario Villalobos

Biyayang bigay ay ginhawa sa nanunuyong lalamunan

At nagpapalambot ng nagkandabiyak nang kabukiran

Pagbagsak nito sa kalupaan mula sa nalusaw na ulap

Dulot ay ginhawa’t pag-asa sa mga taong nangangarap.

Sa bawa’t patak ng ulan, may mga namumuong buhay

Nagkakaugat, sa lupa’y kumakapit at ayaw humiwalay

Sa pag-usbong ng mga ito’y luntiang paligid, dulot nila

Na sa iba pang nilalang sa mundo ang dulot ay ginhawa.

Subali’t kung minsan, kanyang pagdating ay may kasama

Hindi lang iisa, kundi dalawang masaklap na mga sakuna

Dilubyo kung ituring dahil may umiihip, malakas na hangin

At kung minsa’y baha na sa pag-agos, lahat kayang dalhin.

Ginagamit din kaya ito ng Diyos upang ang tao’y gisingin?

Mula sa kanyang kayabangan at sagad- butong pagkasakim?

Nararapat lang yata dahil kung wariin ay tila nakalimot siya

Sa Isang dapat ay pasalamatan…Diyos na naglalang sa kanya.   

Sa Holy Week, Hindi Lang Dapat

Mga Batang Nagugutom ang Pakainin

Ni Apolinario Villalobos

Ang sinabi ni Cardinal Tagle na sa pangingilin ng mga Kristiyano, isama ang pagpakain sa mga batang gutom…para sa akin ay bitin, kulang. Dapat ay buong pamilya na ang pakainin dahil kung may mga batang gutom, malamang ay gutom din ang kanilang pamilya dahil sa kahirapan, maliban lang kung ang tinutukoy ni Cardinal Tagle ay mga batang kalye na lumayas mula sa kanilang mga tahanan. Sa isang banda, kahit ang tinutukoy ni Cardinal Tagle ay ang batang sumisinghot ng rugby, o mga “batang hamog”, dapat isiping may mga pamilyang gutom din namang nakatira sa bangket at yong iba ay ginawa pang tahanan ang kariton. Hindi lang dapat pagkain ang ibigay sa kanila kundi pati na rin damit at tarpaulin na panglatag sa sementong hinihigaan.

Maliban sa tao, sana naman ay isama na rin ng mga nangingilin ang mga hayop na nasa kalye – mga aso at pusang walang mga “tao”, o mga taong nag-aalaga, o walang tahanan inuuwian. Sila ay may mga buhay din naman. Sana ang mga taong nangingilin na naglagay pa ng uling na hugis krus sa noo nang sumapit ang Ash Wednesday ay hindi mandiri sa pag-abot ng pagkain sa aso at pusang tadtad ng galis ang katawan kaya halos mawalan na ng balahibo. Sana ay hindi sila maduwal o masuka kung abutan nila ang mga ito ng mga pinira-pirasong tinapay.

At baka, maaari na ring isama ang isa pang nilalang ng Diyos na bahagi na rin ng buhay ng tao – ang mga halaman. Maraming tao ang pabaya sa kanilang mga halaman. Sila ang mga taong ang hangad lang sa pagbili ng mga halaman ay makisabay sa mga kinainggitang kapitbahay, subalit dahil talagang walang hilig, kalaunan ay pinabayaan na nila ang mga kawawang halaman. Itong mga mayayabang kaya ang gutumin at uhawin? Kung ayaw na nilang mag-alaga sa pinagyabang na mga halaman sana ay ipamigay na lang din nila sa mga kapitbahay na hindi nila kinaiinggitan.

Kung dapat maging mabait ang mga nangingilin sa mga hayop at halaman sa Holy Week, sana ay bigyan din nila ng puwang sa kanilang dasal ang mga taong ASAL-HAYOP na nagkalat sa Kongreso, Senado, at mga ahensiya ng gobyerno. Sana ay ipagdasal nila ang pagbago ng mga ASAL-HAYOP na mga taong ito upang hindi pa madagdagan pa ang haba ng kanilang mga sungay!

Higit sa lahat, sana ang gagawing pangingilin ng mga tao sa taong 2016  ay hindi dahil nakisabay lang sila sa mga kaibigan, kundi dahil bukal sa kanilang kalooban. Hindi sana nila gagawin ang pangingilin para sa mga nagawa nilang kasalanan, kundi upang bigyan din sila ng lakas na mapaglabanan ang tukso sa paggawa ulit ng mga kasalanan. Tuluy-tuloy sana nilang gawin ang pangingilin taon-taon, habang kaya nila hanggang sila ay malagutan ng hininga!

Second Thoughts about Federalism

as an Option in Eradicating Corruption in the Philippines

By Apolinario Villalobos

A comment from a viewer on what I wrote recently about corruption, made me have second thoughts about Federalism as the remaining option to eradicate or somehow lessen the corruption in our country. He simply said that since corruption is already deeply-rooted in our culture, it will still be around even if the form of our government shall be changed to Federal. He is right. Though I am a staunch advocate of Federalism, his comment really shook me to think again.

It has been loudly expressed by the different sectors of the Philippine society that the Philippine Congress and Senate are the breeding grounds of corrupt officials. Elimination of the two, for these observers, is the only option left to eradicate corruption in the political system of the country. And, the only way to do it is to change the Presidential system to Federal. I have now having second thoughts about that as the ultimate solution.

If the Congress is eliminated, the peoples’ representatives will go back to their provinces. But that does not mean that they will forget politics. They will definitely go back to the political arena which has just been reduced into the size of a “region” – their home.  Since they have the financial resources that have been dishonestly earned, what will stop them from paying their way into a new political venture? This scheme is just about the transfer of corruption from one turf to another or from the national to regional or “state” level. The corrupt lawmakers who will be nearer their home may even turn “their” state into a family enterprise!

If the above-mentioned shall happen, corruption shall have just been localized and compartmentalized, the better for the political dynasties to operate. It is written in the pages of the Philippine history that ever since the development of political system in the Philippines, the political dynasties were also sprouting due to patronage. Today such dynasties have become generally, well-entrenched in the different levels of Philippine political hierarchy. In other words, nothing will be transformed significantly, except the system, throughout which, the corrupt life-giving element shall still be flowing.

This is just a personal and apprehensive view.  There will still be a complicated process involved, if the Filipinos shall finally decide for a drastic change. Also, the effort may not even reach the first base, at the rate things are going as the Congress will definitely not pass a Bill that shall spell its demise. The helplessness of the Filipinos seems to be just leaving to chance the country’s fate after the 2016 election, which as they foresee, shall bring forth another corruption with a new face.

We Blame Everybody, but Ourselves

By Apolinario Villalobos

I have to mention again that every time we point an accusing finger to others, the three other fingers are pointing at us. For every fault, we have the habit of blaming it on others, but forgot that we may be faulted, too, for what we are accusing others.

For the heavy traffic for instance, all motorists blame the government and its concerned agencies. But they forgot about their car collections and fleet of expensive cars so that each member of their family drives one. They forgot that because of vanity, or just the sheer of showing off a little opulence despite just renting a room, they buy cars and park them on streets. They forgot that they do not observe traffic rules, thereby adding to the chaos and confusion, further resulting to the unmoving traffic. They forgot that their cars are the old type that conk out without warning in the middle of the street. They forgot that they give grease money to corrupt traffic enforcers, at times.

Motorists blame the government for the incessant rising of fuel prices. But they forgot that buying cars and motorcycles that made them suffer the consequence was their choice, not anybody else’s. They forgot that they were tempted by the low down payments offered by the wise salesmen, so they bit the bait.

For the perpetual flooding of the streets, city dwellers blame the government, yet, they forgot that they are also guilty of dumping garbage just anywhere when there is an opportunity. They forgot that they do not recycle plastic materials so that these will not add up to accumulated garbage. They forgot that they practically let everything – fish bones, veggie scraps, rice, etc. down the drain when they prepare their meals and when washing dishes. They forgot that they dump garbage-filled shopping bags in any open manhole that they can find on their way to the office. They throw garbage along freeways as they cruise along on their car, or into the Pasig River and its tributaries that flow to Manila Bay. They also forgot that they remove manhole covers during flood to allow the fast flow down them – with garbage!

For the landslides in the countryside resulting from the denuding of forests, affected people blame the corrupt stakeholders and financiers of illegal logging concessions, some of whom are government officials. They forgot that they are employed by these unscrupulous people as chainsaw operators and haulers of logs down the streams to the lowlands, practically, every able member of their family floating with logs to pick up points. They, who live in huts under the heavy foliage of forest trees, even get angry at the site of people from the Bureau of Forestry, and who walk over their “kaingin” to serve them notice of desistance.

For corruption in the government, Filipinos condemn the officials, the lawmakers. But the big question is, “who installed them in their positions by virtue of suffrage?” Whose hands were greased with cold cash in exchange for their sacred votes?

Nobody is Free from Corruption

..but there is a difference in the degree of guilt

By Apolinario Villalobos

To corrupt the mind is to pollute it, an act which is a deviation from what is universally accepted as good. In other words, such act is not only about stealing money from the government coffer or people’s money. It is also about influence-peddling, showing of pornographic films to minors, etc. In this view, practically, everybody is guilty of corruption. However, the degree of guilt differs as regards the situation, environment and objective. That is the reason why Mr. Webster came up with such comparatives as, “bad, worse, and worst”.

An ordinary government clerk who stole a petty cash worth Php200.00 cannot be fairly compared with his boss who accepted “grease money” worth Php1million. Simply put, ordinary Filipinos who are guilty of stealing groceries because of hunger, cannot be fairly compared with rich politicians who are habitually accepting commissions from projects at 30-60 percent, instead of the tolerable and traditional 5 to 10 percent. What they are pocketing are people’s money, yet. Although, the acts of theft are the same, the degree of guilt and objectives are different. In this regard, ordinary Filipinos who themselves, are also guilty of corruption should not be viewed with culpability or hypocrites when they are accusing their fraudulent congressmen and senators, or anybody in the high hierarchy of the government of such act.

It is wrong for others to insist that since nobody is “clean”, no one has the right to accuse a corrupt politician. If that kind of reasoning is followed, then mankind might as well, do away with the “justice system” in any form. Instead, every man should be allowed to apply justice as he sees fit, and the norm, “innocent unless proven guilty” should be done away with, too. Justice should be done on the spot, soon as the culprit is caught without the benefit of a trial.

Today, the world is bereft with greed, and corruption in the government is one of the clear manifestations. Those who sit on the fence and view the happenings around them, one of which is the hurling of accusations to suspected government officials, should not get “hurt” and insist on the familiar and already mentioned line, “innocent unless proven guilty”. They should open their mind and be analytical to understand the situation, instead of bringing out narrow contentions that tend to be one-sided.

Those who are courageous enough to even mentally admit that they are corrupt, should be thankful if their commission is in a lesser degree compared to others, especially, those in the government. But it should not stop them from telling the latter to change their ways or vacate their position…and in bringing out what are in their mind about the matter so that others may know.

Sobrang Trapik at Problema sa Bigas, pareho lang ang mga ugat

 – korapsyon at pagkagahaman

ni Apolinario Villalobos

Dahil sa hindi pagkontrol sa pagpasok ng mga imported na mga sasakyan, bago man o luma sa kabila ng hindi naman paglapad ng mga kalsada, talagang magkakaroon ng siksikan, na ang girian ng mga motorista ay umaabot pa minsan sa barilan. Nagkaroon nga ng mga “fly-over” subalit kulang pa rin. Upang mabawasan sana ang mga gumagamit ng mga sasakyan, nagkaroon ng mass transit systems na LRT at MRT, subalit dahil sa hindi magandang pamamalakad, palpak din. Hindi maayos ang lahat dahil may mga gustong kumita.

Hindi masosolusyunan ng pagdami ng mga MMDA traffic enforcers ang problema sa trapiko dahil kalsada ang isyu na pinatindi ng hindi makontrol na pagdami ng mga sasakyan. Ang plano namang pagkaroon ng “subway” ay isang kahibangan dahil ang Maynila ay binabaha, kaya ang tingin dito ay pagkakaperahan lang. Nakakatawa din ang planong subway, kahit pa sinasabi ng mga taga-gobyerno na gagawin ang lahat upang maiwasang ito ay bahain…paanong mangyari yan, eh kung ang flyover ngang nasa itaas na ay binabaha, yon pa kayang sa ilalim ng lupa?  Ang plano namang mga extension ng LRT papunta sa probinsiya ay naaantala ng mga dahilang hindi maunawaan. Malamang ay agawan ng isang bagay na alam na ng taongbayan. Nagsulputan pa ang mga “on call” na taxi na ang nagpapatakbo ay application sa cellphone, kaya lalong nadagdagan ang kanilang bilang na gumagamit ng kalsada.

Ang isyu naman sa kakapusan ng bigas ay tila hindi maintindihan ng mga mambabatas kung paano ugatin ganoong ang dahilan ay ang mga panukalang inaprubahan nila kaya nagsulputan ang iba’t ibang real estate developments na “kumain” ng mga palayan, gulayan, niyugan, at maisan sa iba’t ibang panig ng bansa, na tinayuan ng mga condo buildings, malls o shopping centers, at mga subdivision. Kumita nga ang mga taong dating nagsasaka sa pagbenta ng mga taniman nila, subalit ang epekto naman ay malawak dahil buong bansa ang naghirap. Nasaan ang mga batas na magmimintina sana sa pagiging agrikultural ng Pilipinas upang maging self-sufficient sa bigas man lang?

Kailangan pa ngayong umangkat ng bigas at ibang gulay sa mga kapit-bansa sa Asya. At ang nakakahiya, sa Pilipinas nagpakadalubhasa ang mga rice technologists ng mga bansang ito! Sa madaling salita, dahil sa kagustuhan ng gobyerno na gumaya sa ibang bansang mauunlad, pinilit nitong pagmukhain ding maunlad ang Pilipinas kaya hindi kinontrol ang pagbenta ng mga lupa sa sinasabing “investors”. Dumami nga ang mga infrastructures, marami naman ang nakanganga dahil sa gutom! At ang kumita ay mga foreign investors na pinapadala sa kanilang mga bansa ang kanilang mga kita!

Taun-taon ay dumadami ang mga Pilipino, subalit hindi man lamang naisip ng gobyerno na gumawa ng mga planong pangmatagalan lalo na sa mga isyu ng maayos na pamumuhay, pagkain at tirahan. Kapag nagkaputukan na ng problema, kanya-kanya na ng hugas ng kamay ang mga inutil na pasuweldo ng taong-bayan at nagtuturuan kung sino ang maysala…ganoong lahat sila ay iisa lang naman ang kulay!

Ang mga Maralita sa mga Lunsod

at Malalaking Bayan…dapat unawain

ni Apolinario Villalobos

Maraming nagagalit sa mga maralitang kababayan nating nakatira sa malalaking bayan at lunsod. Nakakaperhuwisyo nga naman dahil ang mga barung-barong nila ay nakatirik sa tabi ng mga daluyan ng tubig, mga tambakan ng basura, mga gilid ng pader, ilalim ng tulay, mga abandonadong gusali, at mga bakanteng lote. Kapag dumami na sila, mahirap namang kontrolin kaya naging taguan na rin ng mga kriminal at adik ang kanilang lugar. At, lalong nakakaasiwang makita sa mga lugar na ito  ang mga tin-edyer na ina na may mga kargang sanggol. Sa kanila ay maraming nagagalit na mga nakatira sa maayos na tirahan – condo, apartment o single unit na bahay, dahil nakakasira daw sila ng tanawin!

Subalit kung lilingon tayo sa kasaysayan, kahit pa noong wala pa ang mga Kastila, nagkaroon na talaga ng pagkakaiba sa uri ng pamumuhay sa pagitan ng “may kaya” at “mahirap”. Ang “datu” system ng ating mga ninuno ay patunay na noon pa man ay mayroon na nitong uri ng mga pamumuhay. Nang dumating ang Kastila, lalong tumindi ang kahirapan dahil mistulang naging alipin ang ating mga ninuno sa sariling bayan. Nang umalis ang mga Kastila, ang mga katutubong nilahian nila na naging mga asyendero o yumaman sa ibang paraan ay lalong nagpalala sa kalagayan ng mahihirap, kaya lumalabas na mismong mga kababayan na ang nagpahirap sa kanila. Nang dumating ang mga Amerikano at kahit nagkaroon pa ng kasarinlan ang Pilipinas, wala ring nangyari sa problemang ito dahil nagkaroon naman ng korapsyon sa gobyerno na nagpalala pa ng kagutuman, resulta ng pagyaman ng iilan at lalong paghirap ng marami.

Sa makabagong panahon naman,  “tinakasan” ng mga maralita ang mahirap nilang kalagayan sa mga probinsiyang nawalan ng katahimikan dahil sa labanang nagaganap sa pagitan ng pamahalaan at kung hindi man mga bandido ay mga taong may adbokasiyang Komunista. Kung hindi man sila naipit ay kinutungan sila, ganoong halos wala na nga silang makain.

Sa mga iskwater ng mga lunsod na kanilang binagsakan,  may natutulugan sila kahit sa ilaim ng kapirasong tarpaulin man lang at kung magsipag lamang na mamagpag ng mga itinapong pagkain sa basurahan ng mga restaurant, o mamulot ng mapapakinabangang basura ay mabubuhay sila. Ang nakakalungkot lang ay niloloko pa rin sila ng mga opisyal ng bayan o lunsod na nakakasakop sa kanilang tinitirhan dahil napapansin lamang sila bilang mga “boto”tuwing eleksiyon, hindi tao na may buhay. Niloloko sila ng mga sindikatong bugaw kaya ang mga tin-edyer na babae man o lalaki ay napapasubo sa pagbenta ng laman. Dahil sa pangangailangan, ang iba ay pumayag na maging “runner” o tagahatid ng mga binibentang illegal na gamot. Ang mga gustong magkapera agad dahil sa tindi ng pangangailangan ay nahahatak naman sa gawaing pagnanakaw.

Hindi nila kasalanang mapunta sa mga kalagayang nabanggit, dahil mula pa man sa kanilang pinanggalingan, sila ay biktima na ng pang-aapi. Hindi sila abot ng mga programang sinasabi ng gobyerno tulad ng maayos na edukasyon. Wala ring suporta sa kanilang mga maliitang pinagkikitaan. May mga naitanim nga at naani subalit dusa naman ang paghatid sa bayan, at kung makarating man, binabarat pa. Kaya ang kilo-kilometrong nilakad nila na ang karga ay isang sakong kamote halimbawa, ang katumbas ay wala pang dalawang kilong bigas! May mga tumatawid pa sa ilog dahil ang tulay na ipinangako ng mga nangangampanya tuwing eleksiyon ay hindi naman natutupad. Ang mga farm to market road naman ay hanggang drowing lang dahil wala ring nagagawa pagkakuha ng budget ng mga pekeng NGO sa pakikupagkutsabahan nila sa tiwaling mga taga-gobyerno.

Hindi dapat maliitin at ituring na masama ang mga kababayan nating nakatira sa mga iskwater dahil sa kasabihang walang sinumang may gustong ipanganak na mahirap. Sa mundong ito, nag-unahan lang sa pagkamal ng pera ang mga tao, kaya maswerte ang naging mayaman dahil sa ibayong pagsisikap. Yon nga lang, ang iba ay gumamit ng hindi magandang paraan. Minalas mang nakapagmana ang karamihan ng kahirapan, hindi nila gusto ito…ni hindi nga nila ginustong ipanganak sa mundo!

Sino ba ang may gustong magutom, mauhaw o maglakad ng nakayapak o hubad sa mundo?

Wala Nang Epek ang Pagbatikos

Sa mga Tiwaling Opisyal

Ni Apolinario Villalobos

Sa pansarili kong pananaw, wala nang epek ang pagbatikos ng mga Pilipino sa mga tiwaling opisyal ng gobyerno, lalo na ang mga itinalaga ni Pnoy sa mga puwesto. Mabilis ang pag-usad ng panahon at tulad ng dati, ay magugulat na lang tayo dahil 2016 na, mag-eeleksiyon na…bababa na si Pnoy kasama ang kanyang mga “bagahe”.

Ano ang nangyari sa mga anomalya tungkol sa mga hindi maipaliwanag na pagkawala ng limpak-limpak na mga donasyon na dapat sana ay pang-rehabilitate ng Tacloban at iba pang nasalanta ng bagyong Yolanda, at isama pa rito ang mga ninakaw sa isang bodega sa Cebu? WALA! Ni walang narinig kung may nasuspinde man lamang. Ni walang narinig na magandang paliwanag mula kay Soliman.

Nadagdagan ang mga bulilyaso ni Soliman sa paghakot niya ng mga taong kalye sa isang mamahaling resort sa BAtanagas upang makaiwas sa mga paningin ni papa Francis nang dumating ito sa Pilipinas. Sa paliwanag na sinabi niya, inakala niyang ang mga Pilipino ay napakabobo na upang paniwalaan siya! Marami ang nagtatanong tuloy kung magkano ang kinitang komisyon mula sa “proyektong” ito.

Ang Maguindanao massacre case ay usad- pagong. Tulad ng dati, inaasahan na namang may mga palusot na paliwanag si Pnoy bago siya bumaba sa puwesto. Baka pumalakpak pa siya dahil nawalan siya ng malaking sagutin. Ni hindi man lang siya naringgan ng kapirasong salita na magpapakita ng pag-alala dahil sa kakuparan ng kaso. Nadagdagan pa ito ng massacre pa rin sa Mamasapano, Maguindanao kung saan ay pinatay ang 44 na pulis at may nadamay na mga sibilyan. Inaasahan na ang matinding pagtatakip upang hindi masisisi ang sinasabing may pakana at ugat ng lahat ng pangyayari na si Purisima na noon pa dapat nag-resign bilang hepe ng PNP.

Ang isang bagay na napansin sa administrasyon ni Pnoy ay kawalan nito ng “sense of urgency”, ganoong maaari naman siyang makialam upang mapabilis ang pagresolba ng mga kaso. Dahil sa kanyang gawi, ang mga ahensiyang may kinalaman ay pumitik-pitik na rin sa pagkilos. Kaya ang mga proyekto, puro bitin, at nabulgar pa na ang iba dahil sa kakuparan ay nakansela ang nakalaang budget at naging “savings” upang magamit ni Pnoy para sa DAP niya.

Kung ano man ang kahihinatnan ng 2016 election ay talagang nakakabahala. Yong isang taong interesadong maging presidente, nakakarating pa sa Mindanao sa pangangampanya. Ang iba namang may intension ay may kalabnawan ang mga pagkatao, dahil sila mismo ay may mga dapat ding sagutin dahil sangkot din sa mga anomalya.

Ang maaaring gawin ng mga Pilipino sa ngayon ay magmatyag at mag-ingay na lang kung kinakailangan upang makatulong sa pamamahagi ng katotohanan…may kahirapan mang gawin, maski papaano ay may nagagawa.

Tanggalin natin sa isip ang pagkakaiba ng mga Pilipino sa relihiyon dahil iisa ang mukha ng korapsyon, ang gumawa ay Kristiyano man o Muslim. Hindi rin dapat isipin ang rehiyonalismo upang maiwasang magbanggit kung saang probinsiya siya galing. Basta ang punahin ay ang taong nagkamali at ang kanyang pagkakamali, at iwasan na lang ang mga personal na isyu. Isipin na lang natin ang kapakanan ng mga Pilipino sa pangkalahatan.

Gitarang Basag

ni Apolinario Villalobos

Hindi aakalaing ang mataginting na tunog

mula sa tinipang kwerdas ay galing sa isang gitara

na maliban sa kupas ang pintura, basag pa ang mukha.

Sa pagtipa ng matandang bulag pala at pilay

pumapainlalang ang himig ng awit na mapang-akit

sinasabayan kung minsan ng silindro, o di kaya’y paswit.

Mga biyak sa mukha ng gitara ay pinagdikit

halos binalot naman ang tangkay ng tape na plastik

subali’t sa pagtipa ng matanda, animo siya’y nagmamadyik!

Lata na nasa harap niya ay iniitsahan ng barya

may lima, sampu, pero ang papel ay inaabot sa bata-

habang tinatanggap ang pera, mukha niya’y nababalot ng tuwa!

Sa bawa’t tipa ng gitara, mga tao’y napapalingon

napapangiti sa kasiyahan, mayroon din halos maiyak

kaligayaha’y idinaan na lang sa malugod at taos-pusong palakpak!

Kamangha-mangha na ang gitarang halos ay sira na

Nakakagawa ng musika na talaga namang nakakaaliw

Parang tao rin na gusgusin man at sa tingin ay walang pag-asa

Kakikitaan din ng magandang ugali, basta bigyan lang ng tiwala!